Blog

AI sẽ là lực lượng lao động chính – Scale Up Forum 2026

Cơn đại hồng thủy không chờ ai

Ba năm trước, tại Forbes AI Summit 2023, anh Nguyên từng dùng một hình ảnh ẩn dụ. Anh nói chúng ta đang chứng kiến một cơn đại hồng thủy. Nước sẽ dâng đến chỗ mỗi người, chỉ là sớm hay muộn. Người làm lập trình có thể chỉ còn 2 năm. Người làm phim có thể còn 5 năm. Nhưng chắc chắn nước sẽ đến.

Anh nhấn mạnh rằng không ai có bản đồ cho cuộc chuyển đổi này. Ngay cả Trusting Social cũng không có bản đồ. Nhưng họ có một chiếc la bàn: quan sát mức nước dâng lên theo từng giai đoạn. Từ việc AI có thể trò chuyện với con người vào năm 2023. Đến việc AI hiểu sâu về doanh nghiệp. Rồi đến việc AI tự học và cải thiện mỗi ngày. Và cuối cùng, AI được thừa nhận như một thực thể độc lập.

Quy luật halving: mất 50% giá trị mỗi năm nếu không chuyển đổi

Anh Nguyên chia sẻ một khái niệm gọi là halving. Nhiều doanh nghiệp dịch vụ có thể mất đi một nửa giá trị mỗi 12 đến 24 tháng nếu không thích ứng với AI. Anh lấy ví dụ Teleperformance, công ty BPO lớn nhất thế giới với 500.000 nhân viên. Sau khi ChatGPT ra đời, giá trị thị trường của công ty này sụt giảm mạnh, dù lợi nhuận vẫn tăng.

Ngược lại, có những công ty tăng trưởng gấp đôi mỗi quý. Anh nhắc đến Sierra, công ty tăng từ 1 tỷ đô lên 16 tỷ đô chỉ trong 2 năm, với chỉ khoảng 500 nhân sự. Bài học ở đây rất rõ: quy mô cũ không còn là lợi thế. Tốc độ thích ứng với AI mới là yếu tố quyết định.

Nguyên lý cốt lõi: AI là lực lượng lao động chính

Trusting Social đặt ra một nguyên lý quan trọng cho quá trình chuyển đổi của mình. AI phải là lực lượng lao động chính. Con người là lực lượng lao động phụ. Đây là một sự thay đổi tư duy lớn, không dễ chấp nhận, nhưng theo anh Nguyên, đây là cách nhìn cần thiết để tổ chức thiết kế lại toàn bộ quy trình làm việc.

Từ nguyên lý này, công ty đã trải qua một hành trình 120 ngày để tái cấu trúc. Họ chuyển từ mô hình phân cấp truyền thống sang mô hình các squad nhỏ, giống như các đội SWAT. Mỗi squad có đầy đủ vai trò cần thiết và được hỗ trợ bởi một “second brain”, nơi mọi thông tin và tri thức của team được AI ghi nhận và làm giàu liên tục.

Kết quả đáng chú ý là năng suất lao động tăng lên 2,5 lần, khi công ty tái thiết kế toàn bộ tổ chức, thay vì chỉ để từng nhân viên dùng AI cho việc cá nhân.

Khung DDSA: Delete, Delegate, Simplify, Automate

Anh Nguyên chia sẻ một phương pháp nội bộ mà Trusting Social áp dụng khi thiết kế lại quy trình:

  • Delete: Xóa bỏ những quy trình cũ không còn phù hợp. Đây là bước tạo giá trị nhanh nhất với chi phí thấp nhất.
  • Delegate: Giao việc xuống cấp thấp hơn có thể xử lý, kể cả giao cho AI, nếu con người không cần thiết phải làm.
  • Simplify: Đơn giản hóa quy trình còn lại, thu nhỏ về các squad với một người chịu trách nhiệm rõ ràng.
  • Automate: Tự động hóa phần còn lại bằng AI, với triết lý mỗi team có một AI chung, không phải AI riêng cho từng cá nhân.

Bảy năng lực cho nhân sự thời AGI

Một phần chia sẻ đáng chú ý khác là định nghĩa lại vai trò nhân sự. Anh Nguyên cho rằng mỗi người cần ít nhất 3 trong 7 năng lực sau. Người muốn trở thành lãnh đạo cần phát triển đủ cả 7:

  1. Ownership: Hiểu và chịu trách nhiệm với mục tiêu kinh doanh, không chỉ làm theo yêu cầu.
  2. Chuyên gia dạy AI: Chuyên gia không còn trực tiếp làm việc, mà huấn luyện AI làm việc đó.
  3. Architect: Người có tư duy hệ thống, thiết kế cách làm mới từ gốc.
  4. AI Engineer: Chỉ xây dựng các hệ thống lớn, nền tảng chung cho cả công ty.
  5. AI Operator: Vận hành và giám sát các AI agent thay cho các vai trò vận hành cũ.
  6. Chuyên gia an ninh thông tin: Bảo vệ tri thức và dữ liệu doanh nghiệp trong môi trường AI mở.
  7. Người xây dựng niềm tin: Vai trò con người vẫn cần thiết để tạo niềm tin với khách hàng.

Founder Mode: người sáng lập cần trực tiếp bắt tay vào việc

Anh Nguyên cũng nhắc đến khái niệm Founder Mode đang được thảo luận nhiều ở Silicon Valley. Anh cho rằng founder là người nắm rõ bối cảnh công ty nhất: lịch sử, định hướng, điểm mạnh. Khi kết hợp với năng lực của AI, founder có thể nhân giá trị công ty lên gấp trăm, gấp nghìn lần. Vì vậy, founder không thể đứng ngoài quá trình chuyển đổi. Họ cần trực tiếp bắt tay vào xây dựng lại doanh nghiệp của mình.

Kết lại

Bài chia sẻ của TS. Nguyễn An Nguyên gửi đến các founder tại Scale Up Forum 2026 một thông điệp rõ ràng. Không ai có bản đồ cho cuộc chuyển đổi AI. Nhưng mỗi doanh nghiệp có thể xây dựng chiến lược dựa trên các mốc thay đổi thực tế, thay vì chờ đợi một thời điểm hoàn hảo.

Bốn việc cần làm ngay: nhận diện phần nào của doanh nghiệp đang halving để dừng đầu tư, tìm phần nào đang tăng trưởng gấp đôi để dồn nguồn lực, định nghĩa lại vai trò con người trong tổ chức, và thiết kế lại quy trình để AI tham gia như một thành viên chính thức. Anh kết thúc bài chia sẻ với một góc nhìn lạc quan: tương lai của con người trong thời đại hậu AGI vẫn rất tươi sáng, nếu chúng ta chủ động bước vào cuộc chuyển đổi này.

Bài viết dựa trên chia sẻ của TS. Nguyễn An Nguyên, Founder Trusting Social, tại Scale Up Forum 2026 “Go Global / Vươn mình toàn cầu”, tổ chức ngày 23/7/2026 tại The Reverie Saigon.

Xem ngay tại